Liczebniki główne i ich odmiana

Liczebniki główne określają liczbę przedmiotów lub osób i w języku rosyjskim odpowiadają na pytanie ско́лько? (ile?). Mogą one być proste lub złożone. Proste - składają się z jednego słowa, natomiast złożone - z dwóch słów lub kilku oddzielnych liczebników.

Liczebniki główne

0-10   11-20   30-200   300-...  
0 ноль 10 де́сять 20 два́дцать 300 три́ста
1 оди́н 11 оди́ннадцать 30 три́дцать 400 четы́реста
2 два 12 двена́дцать 40 со́рок 500 пятьсо́т
3 три 13 трина́дцать 50 пятьдеся́т 600 шестьсо́т
4 четы́ре 14 четы́рнадцать 60 шестьдеся́т 700 семьсо́т
5 пять 15 пятна́дцать 70 се́мьдесят 800 восемьсо́т
6 шесть 16 шестна́дцать 80 во́семьдесят 900 девятьсо́т
7 семь 17 семна́дцать 90 девяно́сто 1.000 ты́сяча
8 во́семь 18 восемна́дцать 100 сто 100.000 сто ты́сяч
9 де́вять 19 девятна́дцать 200 две́сти 1.000.000 миллио́н
Warto zapamiętać:
  • znak miękki ь piszemy na końcu liczebników 5-20 i 30
  • znak miękki ь piszemy w środku liczebników 50-80 i 500-900
  • liczebniki 11 i 1.000.000 piszemy z podwójnymi literami - оди́ннадцать, миллио́н
  • liczebnik 0 - ноль, 40 - со́рок, 90 - девяно́сто, 900 - девятьсо́т
  • Ты́сяча люде́й пришла́ на пло́щадь.
  • Tysiąc ludzi przyszło na plac.

Odmiana liczebników głównych

Liczebniki оди́н (jeden), одна́ (jedna), одно́ (jedno) występują w takim samym rodzaju, liczbie i przypadku jak występujący po nich rzeczownik, na przykład: оди́н телефо́н (jeden telefon), одна́ су́мка (jedna torba), одно́ яйцо́ (jedno jajko).

Podobnie jak w języku polskim, liczebnik два (dwa) występuje z rzeczownikami rodzaju męskiego lub nijakiego, jak na przykład: два телефо́на (dwa telefony), два я́йца (dwa jajka), a liczebnik две (dwie) występuje z rzeczownikami rodzaju żeńskiego, jak na przykład две су́мки (dwie torby).

Pozostałe liczebniki nie odmieniają się przez rodzaje, dlatego: три ма́льчика (trzech chłopców), три су́мки (trzy torby), пять де́вушек (pięć dziewczynek), пять яи́ц (pięć jajek).

Odmiana liczebników 1 i 2

Przypadek Pytania Liczba pojedyncza Liczba mnoga
Rodzaj męski Rodzaj żeński Rodzaj nijaki
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
оди́н одна́ одно́ одни́
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
одного́ одно́й одного́ одни́х
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
одному́ одно́й одному́ одни́м
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
оди́н/одного́ одну́ одно́ одни́/одни́х
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
одни́м одно́й одни́м одни́ми
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
одно́м одно́й одно́м одни́х

Rzecz jasna, przy odmianie liczebników większych od 1 możemy już tylko mówić o liczbie mnogiej, dlatego:

Przypadek Pytania Rodzaj męski Rodzaj nijaki Rodzaj żeński
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
два два две
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
двух двух двух
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
двум двум двум
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
двух/два двух/два двух/две
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
двумя́ двумя́ двумя́
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
двух двух двух
  • Я пошла́ в кино́ с двумя́ подру́гами и одни́м дру́гом.
  • Poszłam do kina z dwoma koleżankami i jednym kolegą.

Odmiana liczebników 3-100

Przypadek Pytania 3 4 5-20 i 30 50-80
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
три четы́ре пять пятьдеся́т
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
трёх четырёх пяти́ пятидесяти́
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
трём четырём пяти́ пятидесяти́
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
три/трёх четы́ре/четырёх пять пятьдеся́т
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
тремя́ четырьмя́ пятью́ пятьдесятью́
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
трёх четырёх пяти́ пятидесяти́
Przypadek Pytania 40 90 100
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
со́рок девяно́сто сто
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
сорока́ девяно́ста ста
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
сорока́ девяно́ста ста
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
со́рок девяно́сто сто
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
сорока́ девяно́ста ста
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
сорока́ девяно́ста ста
Warto zapamiętać:
  • liczebnik 1 odmienia się jak zaimek э́тот (ten)
  • liczebniki 5-20 i 30 odmieniają się jak rzeczownik тетра́дь (zeszyt)
  • liczebniki 50-80 odmieniają się w obu członach składowych
  • we wszystkich przypadkach poza biernikiem i mianownikiem liczebnika 8 - во́семь następuje wymiana е na ь, na przykład: во́семь - восьми́, восьмю́
  • Э́то мо́жно объясни́ть тремя́ слова́ми.
  • Można do wyjaśnić w trzech słowach.

Odmiana liczebników od 200

Przypadek Pytania 200 300 400 500-900
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
две́сти три́ста четы́реста пятьсо́т
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
дву́хсо́т трёхсо́т четырёхсо́т пятисо́т
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
дву́мста́м трёмста́м четырёмста́м пятиста́м
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
две́сти три́ста четы́реста пятьсо́т
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
дву́мяста́ми тремя́ста́ми четырьмя́ста́ми пятьюста́ми
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
дву́хста́х трёхста́х четырёхста́х пятиста́х
Tysięcy i milionów może być zarówno jeden, jak i kilka, dlatego ponownie pojawia się w odmianie liczba pojedyncza lub mnoga:
Przypadek Pytania Liczba pojedyncza Liczba mnoga
1.000 1.000.000 1.000 1.000.000
Mianownik
Имени́тельный
kto? co?
кто? что?
ты́сяча миллио́н ты́сячи миллио́ны
Dopełniacz
Роди́тельный
kogo? czego?
кого́? чего́?
ты́сячи миллио́на ты́сяч миллио́нов
Celownik
Да́тельный
komu? czemu?
кому́? чему́?
ты́сяче миллио́ну ты́сячам миллио́нам
Biernik
Вини́тельный
kogo? co?
кого́? что?
ты́сячу миллио́н ты́сячи миллио́ны
Narzędnik
Твори́тельный
z kim? z czym?
с кем? с чем?
ты́сячей/ты́сячью миллио́ном ты́сячами миллио́нами
Miejscownik
Предло́жный
o kim? o czym?
о ком? о чём?
ты́сяче миллио́не ты́сячах миллио́нах
Warto zapamiętać:
  • w liczebnikach 200, 300 i 400 pierwszy człon odmienia się tak jak 2, 3 i 4, ze względu na to mają podwójny akcent
  • w liczebnikach 500-900 pierwszy człon odmienia się jak 5
  • liczebnik 1.000 - ты́сяча odmienia się jak rzeczownik зада́ча (zadanie)
  • liczebnik 1.000.000 - миллио́н odmienia się jak rzeczownik стол (stół)
  • w liczebnikach złożonych (234, 1234, 999 itd.) każdy człon odmienia się i zapisuje oddzielnie
  • Я коллекционе́р ру́чек и я посчита́л, что у меня́ уже́ две ты́сячи три́ста со́рок пять ра́зных ру́чек! (2 345)
  • Jestem kolekcjonerem długopisów i policzyłem, że mam już dwa tysiące trzysta czterdzieści pięć różnych długopisów! (2 345)